OBJAŠNJENJE MINISTARSTVA FINANSIJA U VEZI SA GODIŠNJIM POREZOM NA DOHODAK GRAĐANA ZA 2016. GODINU: Poreska prijava podnosi se najkasnije do 15. maja 2017. godine

Posted by POREZI- pravo i praksa on 2.4.17 with No comments



1. Godišnji porez na dohodak građana
Godišnji porez na dohodak građana plaćaju fizička lica koja su u kalendarskoj godini ostvarila dohodak veći od trostrukog iznosa prosečne godišnje zarade po zaposlenom isplaćene u Republici Srbiji u godini za koju se utvrđuje porez, prema podacima republičkog organa nadležnog za poslove statistike, u skladu sa odredbom člana 87. stav 1. Zakona o porezu na dohodak građana ("Sl. glasnik RS", br. 24/2001, 80/2002, 80/2002 - dr. zakon, 135/2004, 62/2006, 65/2006 - ispr., 31/2009, 44/2009, 18/2010, 50/2011, 91/2011 - odluka US, 7/2012 - usklađeni din. izn., 93/2012, 114/2012 - odluka US, 8/2013 - usklađeni din. izn., 47/2013, 48/2013 - ispr., 108/2013, 6/2014 - usklađeni din. izn., 57/2014, 68/2014 - dr. zakon, 5/2015 - usklađeni din. izn., 112/2015, 5/2016 - usklađeni din. izn. i 7/2017 - usklađeni din. izn.- dalje: Zakon).
2. Poreski obveznici
Saglasno odredbi člana 87. stav 1. Zakona, obveznici godišnjeg poreza na dohodak građana su fizička lica koja su u kalendarskoj godini ostvarila dohodak veći od trostrukog iznosa prosečne godišnje zarade po zaposlenom isplaćene u Republici Srbiji u godini za koju se utvrđuje porez, prema podacima republičkog organa nadležnog za poslove statistike, i to:
1) rezidenti za dohodak ostvaren na teritoriji Republike Srbije i u drugoj državi;
2) nerezidenti za dohodak ostvaren na teritoriji Republike Srbije.
3. Neoporezivi iznos
Neoporezivi iznos dohotka za 2016. godinu je 2.285.064 dinara i jednak je visini trostrukog iznosa prosečne godišnje zarade po zaposlenom isplaćene u Republici Srbiji u 2016. godini, prema podacima republičkog organa nadležnog za poslove statistike.
Prema podatku Republičkog zavoda za statistiku, objavljenom u "Sl. glasniku RS", br. 5/2017, prosečna godišnja zarada po zaposlenom u Republici Srbiji isplaćena u 2016. godini iznosi 761.688 dinara.
4. Prihodi koji se oporezuju
Prema odredbi člana 87. stav 2. Zakona, predmet oporezivanja godišnjim porezom na dohodak građana su prihodi koji su isplaćeni (ostvareni) u periodu od 1. januara zaključno sa 31. decembrom 2016. godine, nezavisno od toga za koji su period isplaćeni, i to:
1) zarada iz čl. 13. do 15b. Zakona;
2) oporezivi prihod od samostalne delatnosti iz čl. 33. stav 2. i 40. Zakona;
3) oporezivi prihod od autorskih prava, prava srodnih autorskom pravu i prava industrijske svojine iz čl. 55. i 60. Zakona;
4) oporezivi prihod od izdavanja nepokretnosti iz člana 63. stav 3. Zakona;
5) oporezivi prihod od davanja u zakup pokretnih stvari iz člana 82. st. 3. i 4. Zakona;
6) oporezivi prihod sportista i sportskih stručnjaka iz člana 84a Zakona;
7) oporezivi drugi prihodi iz člana 85. Zakona;
8) prihodi po osnovima iz tač. 1) do 7) ovog stava, ostvareni i oporezovani u drugoj državi za obveznike iz stava 1. tačka 1) ovog člana.
Za utvrđivanje godišnjeg poreza za 2016. godinu po osnovu prihoda od izdavanja nepokretnosti primenjivaće se odredba člana 63. stav 3. Zakona o porezu na dohodak, imajući u vidu da saglasno članu 42. Zakona o izmenama i dopunama Zakona o porezu na dohodak građana ("Sl. glasnik RS", br. 112/2015) prihod od nepokretnosti iz člana 65v Zakona će se uračunavati u osnovicu godišnjeg poreza počev za 2017. godinu.
5. Prihodi koji se umanjuju za plaćeni porez i doprinose za obavezno socijalno osiguranje
Prema odredbi člana 87. stav 3. Zakona, zarada, oporezivi prihod od samostalne delatnosti za preduzetnike koji porez plaćaju na paušalno utvrđeni prihod, oporezivi prihod od autorskih prava, prava srodnih autorskom pravu i prava industrijske svojine, oporezivi prihod sportista i sportskih stručnjaka i oporezivi drugi prihodi iz člana 85. Zakona, umanjuju se za porez i doprinose za obavezno socijalno osiguranje plaćene u Republici Srbiji na teret lica koje je ostvarilo zaradu, odnosno oporezive prihode, a ostati oporezivi prihodi koji su predmet oporezivanja godišnjim porezom - oporezivi prihod od samostalne delatnosti za preduzetnike koji vode poslovne knjige a nisu se opredelili za ličnu zaradu, oporezivi prihod od izdavanja nepokretnosti i oporezivi prihod od davanja u zakup pokretnih stvari - umanjuju se za porez plaćen na te prihode u Republici Srbiji.
Za preduzetnike koji vode poslovne knjige a koji su se opredelili za ličnu zaradu, zarada se umanjuje za porez i doprinose za obavezno socijalno osiguranje plaćene u Republici Srbiji na teret tog preduzetnika, a oporezivi prihod iz člana 33. stav 2. ovog zakona koji ostvari od samostalne delatnosti umanjuje se za porez plaćen na te prihode u Republici Srbiji.
Dakle, za porez na dohodak građana i doprinose za obavezno socijalno osiguranje plaćene u Republici Srbiji na teret lica koje je ostvarilo prihod umanjuju se:
  • zarada,
  • oporezivi prihod od samostalne delatnosti za preduzetnike koji porez plaćaju na paušalno utvrđeni prihod,
  • oporezivi prihod od autorskih prava. prava srodnih autorskom pravu i prava industrijske svojine,
  • oporezivi prihod sportista i sportskih stručnjaka, i
  • oporezivi drugi prihodi iz člana 85. Zakona.
Za porez na dohodak građana koji je plaćen u Republici Srbiji umanjuju se sledeći prihodi:
  • oporezivi prihod od samostalne delatnosti za preduzetnike koji vode poslovne knjige a nisu se opredelili za ličnu zaradu,
  • oporezivi prihod od izdavanja nepokretnosti,
  • oporezivi prihod od davanja u zakup pokretnih stvari, i
  • određeni oporezivi drugi prihodi iz člana 85. Zakona.
Po osnovu prihoda od samostalne delatnosti za preduzetnike koji porez plaćaju na paušalno utvrđeni prihod oporezivi prihod umanjuje se za porez i doprinose za obavezno socijalno osiguranje koji su po tom osnovu plaćeni u Republici Srbiji. Za preduzetnike koji vode poslovne knjige a nisu se opredelili za ličnu zaradu oporezivi prihod od samostalne delatnosti umanjuje se za porez koji je po tom osnovu plaćen u Republici Srbiji, a za preduzetnike koji vode poslovne knjige a opredelili su se za ličnu zaradu, oporezivi prihod od samostalne delatnosti umanjuje se za porez plaćen na te prihode u Republici Srbiji i uvećava se za iznos lične zarade isplaćene u toj kalendarskoj godini (umanjene za porez i doprinose za obavezno socijalno osiguranje plaćene u Republici Srbiji na teret tog preduzetnika).
Najviša godišnja osnovica doprinosa za obavezno socijalno osiguranje za 2016. godinu iznosi 3.808.440 dinara ("Sl. glasnik RS", br. 7/2017).
U slučaju da su doprinosi za obavezno socijalno osiguranje u toku 2016. godine plaćeni iz osnovice koja prelazi iznos najviše godišnje osnovice doprinosa od 3.808.440 dinara, obveznik ima pravo na povraćaj više plaćenog iznosa doprinosa saglasno Zakonu o doprinosima za obavezno socijalno osiguranje ("Sl. glasnik RS", br. 84/2004, 61/2005, 62/2006, 5/2009, 52/2011, 101/2011, 7/2012 - usklađeni din. izn., 8/2013 - usklađeni din. izn., 47/2013, 108/2013, 6/2014 - usklađeni din. izn., 57/2014, 68/2014 - dr. zakon, 5/2015 - usklađeni din. izn., 112/2015, 5/2016 - usklađeni din. izn. i 7/2017 - usklađeni din. izn.)
Prema odredbi člana 87. stav 4. Zakona, dohodak koji se oporezuje godišnjim porezom uvećava se za iznos koji se, u kalendarskoj godini za koju se utvrđuje godišnji porez, obvezniku isplati po osnovu povraćaja doprinosa za obavezno socijalno osiguranje u skladu sa zakonom kojim se uređuju doprinosi za obavezno socijalno osiguranje. Saglasno tome, iznos koji je u 2016. godini obvezniku isplaćen po osnovu povraćaja više plaćenih doprinosa za obavezno socijalno osiguranje, uračunava se u dohodak koji se oporezuje godišnjim porezom za 2016. godinu. Dohodak za oporezivanje ne uvećava se za iznos koji je u 2016. godini obveznik ostvario po osnovu povraćaja doprinosa za obavezno socijalno osiguranje zaključno za 2012. godinu, shodno odredbi člana 71. Zakona o izmenama i dopunama Zakona o porezu na dohodak građana ("Sl. glasnik RS", br. 47/2013). Primera radi, ako je obveznik u 2016. godini ostvario povraćaj doprinosa za obavezno socijalno osiguranje za 2012. 2013. i 2014. godinu, dohodak za oporezivanje uvećava se samo za iznos povraćaja koji je ostvario za 2013. i 2014. godinu.
Prihodi ostvareni i oporezovani u drugoj državi umanjuju se za porez plaćen u toj drugoj državi (član 87. stav 5. Zakona).
6. Dohodak za oporezivanje
Saglasno odredbi člana 87. stav 6. Zakona, dohodak za oporezivanje čini razlika između dohotka utvrđenog u skladu sa st. 2. do 5. ovog člana i neoporezivog iznosa iz stava 1. istog člana Zakona.
To znači, da se dohodak za oporezivanje utvrđuje kao razlika između godišnjeg zbira prihoda (koji su predmet oporezivanja godišnjim porezom na dohodak građana, uvećanog za iznos koji se obvezniku isplati po osnovu povraćaja doprinosa) ostvarenih u 2016. godini umanjenog za porez i doprinose za obavezno socijalno osiguranje plaćene na prihod koji je ostvaren u toj kalendarskoj godini i neoporezivog iznosa od 2.285.064 dinara.
7. Poreska osnovica
Poresku osnovicu za plaćanje godišnjeg poreza na doh0dak građana predstavlja oporezivi dohodak, saglasno odredbama člana 88. Zakona. Oporezivi dohodak čini razlika između dohotka za oporezivanje i ličnih odbitaka iz člana 88. stav 1. Zakona.
Prema članu 88. stav 1. Zakona. obveznik godišnjeg poreza na dohodak građana ima pravo na lične odbitke koji iznose:
  • za obveznika - 40% od prosečne godišnje zarade po zaposlenom, što iznosi 304.675 dinara;
  • za izdržavanog člana porodice - 15% od prosečne godišnje zarade po zaposlenom, po članu, što iznosi 114.253 dinara.
Ukupan iznos ličnih odbitaka ne može biti veći od 50% dohotka za oporezivanje.
Ako su dva ili više članova porodice obveznici godišnjeg poreza na dohodak građana, odbitak za izdržavane članove porodice može ostvariti samo jedan obveznik.
8. Poreska stopa
Prema odredbi člana 89. Zakona, godišnji porez na dohodak građana obračunava se i plaća po propisanoj poreskoj stopi.
Naime, za poreskog obveznika koji je u kalendarskoj godini ostvario oporezivi dohodak do šestostruke prosečne godišnje zarade, stopa godišnjeg poreza je 10%.
Ukoliko je poreski obveznik ostvario oporezivi dohodak koji je viši od šestostruke prosečne godišnje zarade, na iznos koji je viši od šestostruke prosečne godišnje zarade primenjuje se stopa godišnjeg poreza od 15%.
Prema tome, ako je poreski obveznik ostvario oporezivi dohodak u iznosu:
  • do 4.570.128 dinara - primenjuje se poreska stopa od 10%:
  • preko 4.570.128 dinara - primenjuje se poreska stopa od 10% na iznos do 4.570.128 dinara, a poreska stopa od 15% na iznos preko 4.570.128 dinara.
9. Poreska prijava
Poreska prijava za utvrđivanje godišnjeg poreza na dohodak građana za 2016. godinu podnosi se na Obrascu PPDG-2R - Poreska prijava za utvrđivanje godišnjeg poreza na dohodak građana za godinu, koji je propisan Pravilnikom o obrascima poreskih prijava za utvrđivanje poreza na dohodak građana koji se plaća po rešenju ("Sl. glasnik RS", br. 49/2014, 28/2015, 30/2015 i 28/2016 - dalje: Pravilnik)
Poresku prijavu na Obrascu PPDG-2R poreski obveznik može da podnese u elektronskom obliku ili u pismenom obliku - neposredno ili putem pošte.
U elektronskom obliku poreska prijava se podnosi upotrebom elektronskih servisa Poreske uprave. na način propisan pravilnikom kojim se uređuje podnošenje poreske prijave elektronskim putem.
U pismenom obliku poresku prijavu obveznik - rezident može da podnosi neposredno ili putem pošte, organizacionoj jedinici Poreske uprave nadležnoj prema mestu svog prebivališta.
Nerezidentni obveznik preko poreskog punomoćnika određenog u skladu sa Zakonom o poreskom postupku i poreskoj administraciji ("Sl. glasnik RS", br. 80/2002, 84/2002 - ispr., 23/2003 - ispr., 70/2003, 55/2004, 61/2005, 85/2005 - dr. zakon, 62/2006 - dr. zakon, 63/2006 - ispr. dr. zakona, 61/2007, 20/2009, 72/2009 - dr. zakon, 53/2010, 101/2011, 2/2012 - ispr., 93/2012, 47/2013, 108/2013, 68/2014, 105/2014, 91/2015 - autentično tumačenje, 112/2015, 15/2016 i 108/2016 - dalje: ZPPPA), shodno članu 2. stav 2. Pravilnika, podnosi poresku prijavu organizacionojjedinici Poreske uprave nadležnoj prema boravištu nerezidentnog obveznika,odnosno organizacionoj jedinici Poreske uprave opredeljenoj kao nadležnoj pridodeljivanju PIB-a u skladu sa ZPPPA.
Poresku prijavu u pismenom obliku može podneti poreski obveznik ili lice koje je poreski obveznik ovlastio za podnošenje poreske prijave i preduzimanje radnji koje su u vezi sa podnetom prijavom.
Poreska prijava podnosi se najkasnije do 15. maja 2017. godine.
Godišnji porez na dohodak građana utvrđuje rešenjem nadležni poreski opran, na osnovu podataka iz poreske prijave, poslovnih knjiga i drugih podataka koji su od značaja za utvrđivanje poreske obaveze.
Primer načina obračuna godišnjeg poreza za obveznika koji je ostvario prihod po osnovu zarade kod jednog poslodavca, ugovora o autorskom delu, od davanja u zakup nepokretnosti i kome je izvršen povraćaj doprinosa za obavezno socijalno osiguranje za 2015. godinu:
Red. br.
Opis
Iznos
1.
Bruto zarada
5.000.000
2.
Neoporezivi iznos zarade (11.433 + 11.604 x 11)
139.077
3.
Poreska osnovica (1-2)
4.860.923
4.
Porez (10% x 3)
486.092
5.
Najviša godišnja osnovica doprinosa
3.808.440
6.
Doprinosi na teret zaposlenog (19,9% x 5)
757.880
7.
Ukupno porez i doprinosi (4 + 6)
1.243.972
8.
Prihod za oporezivanje (3 - 7)
3.616.951
9.
Bruto autorski honorar
4.000.000
10.
Normirani troškovi (43% x 9)
1.720.000
11.
Oporezivi prihod (9 - 10)
2.280.000
12.
Porez (20% x 11)
456.000
13.
Doprinos za PIO na teret primaoca (26% x 11)
592.800
14.
Ukupno porez i doprinosi (12 + 13)
1.048.800
15.
Prihod za oporezivanje (11 - 14)
1.231.200
16.
Bruto prihod od izdavanja nepokretnosti
4.000.000
17.
Normirani troškovi (25% x 16)
1.000.000
18.
Oporezivi prihod (16 - 17)
3.000.000
19.
Porez (20% x 18)
600.000
20.
Prihod za oporezivanje (18 - 19)
2.400.000
21.
Iznos po osnovu povraćaja doprinosa za obavezno socijalno osiguranje
100.000
22.
Ukupan godišnji prihod (8 + 15 + 20 + 21)
7.348.151
23.
Neoporezivi iznos
2.285.064
24.
Dohodak za oporezivanje (22 - 23)
5.063.087
25.
Lični odbici (za obveznika i jednog člana)
418.928
26.
Oporezivi dohodak - poreska osnovica za godišnji porez (24 - 25)
4.644.159
27.
Oporezivi dohodak do šestostruke prosečne godišnje zarade
4.570.128
28.
Oporezivi dohodak preko šestostruke prosečne godišnje zarade (26-27)
74.031
29.
Porez po stopi od 10% (10% x 27)
457.013
30.
Porez po stopi od 15% (15% x 28)
11.105
31.
Godišnji porez (29 +30)
468.118
Izvor: Vebsajt Ministarstva finansija, 20.03.2017.